TÜBA’nın yayımladığı iNCLUSION kitabı, kültürel mirasta erişilebilirlik ve kapsayıcılığı Erasmus+ destekli bir projenin bilimsel çıktısı olarak ele alıyor.
TÜBA tarafından yayımlanan “iNCLUSION in the Cultural Heritage Sector” başlıklı eser, kültürel mirasın herkes için anlaşılır ve katılıma açık hâle getirilmesine yönelik bilimsel yaklaşımları bir araya getiriyor. Prof. Dr. Muzaffer Şeker ve Doç. Dr. Kevser Çınar editörlüğünde hazırlanan kitap, kapsayıcılığı yalnızca fiziksel erişimle sınırlamayarak engelli bireylerin ve kültürel yaşama katılımda güçlük çeken grupların deneyimlerine odaklanıyor.
Kitap; müze yöneticileri, mimarlar, şehir plancıları, eğitimciler, dijital teknoloji geliştiricileri ve kamu politikaları alanında çalışanlar için bir başvuru kaynağı olmayı hedefliyor. Yayın, Avrupa Birliği Erasmus+ programı tarafından ortak finanse edilen iNCLUSION projesinin bilimsel çıktıları arasında yer alıyor ve yükseköğretim öğrencilerinin engelli bireylere yönelik kültürel deneyimler geliştirme kapasitesini artırmayı amaçlayan proje kapsamında hazırlandı.
Çalışmada kültürel miras turizmi, müzecilik, eğitim, mimarlık, iletişim, dijital beşerî bilimler ve kamu politikaları kapsayıcılık ekseninde bir araya getiriliyor. Kuramsal tartışmaların yanı sıra literatür incelemeleri, kurumsal deneyimler ve saha çalışmalarına dayanan değerlendirmeler de bölümlerde yer alıyor.
Kitapta ele alınan konular arasında kültürel miras turizminde erişilebilirlik, teknolojinin kapsayıcı deneyimlerdeki rolü, kültür kurumlarında katılım, dijital hikâye anlatıcılığı ve kapsayıcı eğitim bulunuyor. Görme engelli bireyler için dokunsal tezhip ve hat sergileri, çok duyulu müze tasarımı, oyun temelli erişilebilirlik ve çocukların kültürel mirasla buluşturulması gibi uygulamalar da incelenen örnekler arasında.
TÜBA Başkanı Prof. Dr. Muzaffer Şeker, sunuş yazısında kültürel mirası ortak hafızanın, kimliğin ve toplumsal katılımın alanı olarak tanımlıyor. Şeker, mirasın değerinin herkes tarafından erişilebilir, yorumlanabilir ve bu mirasa katkıda bulunulabilir olmasıyla güçlendiğine dikkat çekiyor.
Doç. Dr. Kevser Çınar ise önsözünde erişimin temel bir kültürel hak olduğunu, ancak tek başına kapsayıcılık anlamına gelmediğini vurguluyor. Çınar’a göre bir kişinin müzeye girebilmesi, kültürel anlatılarda temsil edildiği ya da karar süreçlerinde söz sahibi olduğu anlamına gelmiyor.
Çınar, yapay zekâ, sanal ve artırılmış gerçeklik, podcast’ler ve çok duyulu arayüzler gibi dijital olanakların erişimi genişletebileceğini belirtirken teknolojinin kendiliğinden kapsayıcı olmadığını ifade ediyor. Uygulamaların değerinin nasıl tasarlandıklarına, hangi deneyimleri temsil ettiklerine ve kullanıcıların geliştirme süreçlerine katılıp katılmadıklarına bağlı olduğunu ekliyor.
Yorum Yap