Bilimsel analizler, küresel iklimi dengeleyen AMOC akıntısının çökme riskinin yüzde 50’yi aştığını ve bu yüzyılın ortasında geri dönülemez bir noktaya ulaşılabileceğini gösteriyor. Olası sonuçlar yıkıcı.
Atlantik Okyanusu’ndaki devasa ısı taşıma bandı AMOC’un (Atlantik Meridyenel Devirşim Sistemi) çökme riskinin yüzde 50’nin üzerine çıktığına dair yeni bir bilimsel analiz yayımlandı. Bu sistemin çökmesi, küresel iklimde ani ve yıkıcı değişikliklere yol açabilir.
AMOC, tropikal bölgelerdeki sıcak suları Avrupa ve Kuzey Kutbu’na taşıyarak küresel sıcaklık dengesini sağlıyor. Sistemdeki olası bir çöküş, Avrupa’da aşırı soğuklara, tarım alanlarının kaymasına ve deniz seviyesinde önemli yükselişlere neden olacak.
AMOC’un çökmesi durumunda Batı Avrupa’da dondurucu kışlar ve kurak yazlar yaşanması bekleniyor. Milyonlarca insanın gıda güvenliğini tehdit eden tropikal yağış kuşakları yer değiştirecek, bu da Afrika ve Amerika kıtalarında büyük açlık krizlerine yol açacak. Ayrıca, Atlantik çevresindeki deniz seviyeleri 50 ila 100 santimetre arasında artış gösterecek.
Daha önceki bilgisayar modelleri, 2100 yılına kadar AMOC’ta yüzde 65’e varan bir yavaşlama öngörüyordu. Ancak yeni analiz, gerçek dünya verileriyle harmanlanarak bu yavaşlamanın yüzde 42 ile 58 arasında gerçekleşeceğini ve kaçınılmaz bir çöküşle sonuçlanacağını ortaya koydu.
Bilim insanları, AMOC’un geri dönülemez eşik noktasını bu yüzyılın ortasında geçebileceği endişesini taşıyor. Daha önce yüzde 5 olarak tahmin edilen çöküş ihtimali, artık yüzde 50’nin üzerinde seyrediyor. Kuzey Kutbu’ndaki hızlanan hava sıcaklık artışı, suların yoğunlaşıp dibe çökmesini engelleyerek tuzluluk oranını düşürüyor. Bu durum, sistemi durma noktasına getiren bir döngü yaratıyor.
Grönland’daki buz tabakasının erimesiyle açığa çıkan tatlı suyun sisteme karışması, mevcut modellerin öngördüğünden daha kötü bir tablo oluşturabilir. Tarihsel iklim kayıtları, son 100 bin yıldaki en dramatik iklim değişikliklerinin AMOC’un durum değiştirmesiyle yaşandığını gösteriyor. Bu nedenle, uzmanlar çöküşün engellenmesi için acil önlem alınması gerektiğini vurguluyor.
Yorum Yap